آموزشی

کشت زعفران به روش فوگ پونیک – Fogponic

کشت زعفران به روش فوگ پونیک

در این نوشته هدف ما آشنایی شما با کشت زعفران به روش فوگ پونیک ، تفاوت آن با آیروپونیک، مزایا و معایب آن و … می‌باشد. با باغبوم همراه باشید و این مطلب سودمند را با دقت مطالعه کنید.

آیروپونیک

آیروپونیک یا همان هواکشت روشی است که شما می‌توانید گیاهان را بدون استفاده از خاک در محفظه هوا یا مه پرورش دهید. کلمه آیرو پونیک از یونان بر می‌گردد و متشکل از دو قسمت هوا (Air)، کشت (ponic) می‌باشد. این نوع کشت با آکوابونیک، کشاورزی هیدروپونیک مرسوم و کشاورزی داخل کشت گاهی (کشت بافت گیاهان) تفاوت دارد. آیروپونیک به گونه‌ای ساخته شده است که نیازی به بستر رشد ندارد و با کشاورزی کنترل شده که برای رشد از آب و زباله ماهی بهره می‌گیرد و هیدروپونیک که جهت رشد پایدار از محلول مواد غذایی به عنوان منبع رشد که حاوی مواد لازم معدنی است استفاده می‌کند تفاوت دارد. اما اینکه بعضی اوقات به خاطر اینکه آیروپونیک برای انتقال مواد غذایی از آب استفاده می‌کند آن را نوعی از هیدروپونیک می‌دانند.

 

فوگ پونیک چیست؟

فوگ پونیک یک شکل توسعه یافته از آیروپونیک می‌باشد که اسم لاتین آن Fogponic است. این سیستم به صورت معلق مواد مغذی و اکسیژن را به شکل تبخیری به ریشه گیاهان منتقل می‌کند.

سیستم فوگ پونیک با توجه به ایده کلی که برای آیوروپونیک وجود دارد، در درون محفظه ریشه از رطوبتی ۵-۳۰ میکرو متری استفاده می‌کند همانگونه که برای مکانیسم تغذیه ورقه‌ای به کار می‌رود.

برای گیاهان، بهترین جذب ذرات از حدود ۱ تا ۲۵ میکرومتر می‌باشد. هر چه جذب سریع تر باشد، اندازه ذرات هم کوچکتر می‌باشند. در ادامه با شکل کشت زعفران به روش فوگ پونیک آشنا خواهیم شد.

 

کشت روش فوگ پونیک

کشت روش فوگ پونیک

 

تفاوت فوگ پونیک و آیروپونیک چیست؟

فوگ پونیک در مقایسه با سیستم آیروپونیک مزیت دیگری دارد. فوگ پونیک در رشد و توده ریشه به انرژی کمتر گیاهان نیاز دارد و می‌تواند یک گیاه بزرگ را حفظ کند.

آنچه که ممکن است شفاف نباشد تاثیر اکسیژن می‌باشد. ساقه‌ها و برگ‌ها به فتوسنتز کمک می‌کنند و به تولید اکسیژن بعنوان محصولی جانبی کمک می‌کنند، ولی در سطح ریشه، گیاهان جهت کمک به مواد غذایی برای زنده ماندن به اکسیژن خاک نیاز دارند.

 گیاهان برای کامل شدن به مواد مغذی، اکسیژن و آب نیاز جدی دارند و فوگ پونیک مجموعه‌ای عالی از تمام این سه گزینه را فراهم می‌کند.

در حالی که مواد مغذی توسط سیستم‌های هوازی به ریشه گیاهان می‌رسد، بخار توسط فوجرها به گره‌های برگ و ساقه و برگ و نیز ریشه‌ها می‌رسد که نهایتا باعث جذب گیاهان سالم‌تر و مواد مغذی می‌شود.

 

مزیت‌های سیستم فوگ پونیک

قطره‌ها توسط گیاهان به خوبی جذب می‌شود ولی گیاهان می‌توانند بخار را زودتر و بهتر جذب کنند که این مورد برای تولید کننده‌گان خبر خوبی است.

سیستم فوگ پونیک در مقایسه با دیگر برنامه‌های کاربردی مزیتی دارد که به موهای بسیار ریز مانند شاخه‌ها اجازه می‌دهد از توده ریشه اصلی پرورش پیدا کنند که کمک شایانی به اکسیژن و مواد مغذی می‌کند که انعطاف پذیری را بالا می‌برد.

اما مزیت بزرگی که سیستم فوگ پونیک دارد این است که در زمان سیکل چرخشی غلظت مواد غذایی خود را از دست نمی‌دهد. از راه‌های بسیار عالی  می‌توان به NFT (تکنیک فیلم‌های مواد غذایی) اشاره کرد، ولی چون مواد غذایی در سرتاسر توده‌های ریشه در حرکت هستند به تدریج ضعیف‌تر و کمتر می‌شوند.

کشت زعفران به روش فوگ پونیک تقریبا تمامی مزایای بالا را شامل می‌شود.

 

معایب فوگ پونیک

اما فوگ پونیک در کنار مزیت‌هایی که دارد معایبی نیز دارد. وقتی می‌خواهید سیستمی جدید راه اندازی کنید امکان دارد برای پراکندگی بخار مشکلی به وجود آید.

راه اندازی می‌تواند هزینه‌های زیادی را به دنبال داشته باشد و تجهیزات برای جلوگیری از اشباع شدن باید به طور مرتب تمیز شوند مانند مشکل نازل‌ها در آیروپونیک.

به منظور باغبانی در محیط باز، هم سیستم ایروپونیک و هم سیستم فوگ پونیک روش‌های حرفه‌ای، کاربردی و پیشرفته ای می‌باشند. این دو سیستم بعضی از مزیت‌های واقعی را نسبت به سیستم‌های هیدروپونیک معمولی عرضه می‌کنند ولی خوب یک نقطه ضعف هم دارند، این دو با استفاده از برق و تایمر به تحویل دائم مواد غذایی و آب متکی هستند.

در حین قطعی برق همه‌ی محصولات می‌توانند خیلی سریع نابود شوند. برای ممانعت در برابر این مشکل، پیشنهاد خوب استراتژی قدرت ثانویه است که همانند یک ژنراتور عمل می‌کند.

 

شماتیک کشت فوگ پونیک زعفران

شماتیک کشت فوگ پونیک زعفران

چرا زعفران را در گلخانه کشت کنیم؟ – کشت زعفران به روش فوگ پونیک

کشت زعفران به روش فوگ پونیک یا علم هیدروپونیک عمر زیادی ندارد و کمتر از ۵۰ سال است که افراد از آن استفاده تجاری می‌کنند. هیدروپونیک کاربردهای فراوانی دارد که افراد را به سمت خود جذب می‌کند برای مثال اگر کسی بخواهد در ناحیه‌هایی که دارای مناطق وسیعی هستند مثل بیابان‌ها محصولی را تولید کند آن محصول از کیفیت بالایی برخوردار می‌شود. همچنین برای پرورش گیاهان از این روش کشت در همه نقاط و محل‌ها می‌توان استفاده کرد و واحد سطح کشت تراکم بالایی دارد.

تفاوت‌های هیدرپونیک با خاک

خاک یا خاک با ساختمان، عناصر غذایی کاملی را دارا نمی‌باشند و با توجه به بیماری‌ها و آفت‌هایی که در خاک وجود دارد عملکرد محصول به طور چشمگیری کاهش پیدا می‌کند. اگر در کشت‌های خاکی از خاک ضد عفونی شده استفاده کنید و تغذیه کافی را به کار بگیرید باعث از بین رفتن برخی از مشکلات می‌شود و عملکرد را افزایش می‌دهد اما در کشت بدون خاک مزرعه‌ای میزان عملکرد ۴-۱۰ برابر کشت‌های سنتی خاکی می‌باشد.

گلخانه، شرایط محیطی گلخانه و تجهیزات مناسب آن

گلخانه به فضای محدودی که شامل یک پوشش شفاف یا نیمه شفاف است گفته می‌شود که افراد بیشتر عوامل محیطی مانند رطوبت دی اکسید کربن، دما، مواد غذایی و غیره را  در این محیط کنترل می‌کنند. گلخانه‌ها شامل انواع گلخانه تونلی تک واحدی، دو تونلی مرکب، گلخانه یک طرفه و دو طرفه هستند.

در جایی که قصد دارید گلخانه را احداث کنید باید مواردی را رعایت کنید. در محل مورد نظر فاکتورهای محیطی باید رایگان بدست آید، باید هزینه‌ها را در نظر داشته باشید و محل به جاده دسترسی داشته باشد و آب با کیفیت و نور هم از عوامل مهم در احداث گلخانه می‌باشد.

گلخانه‌ها در عرض‌های جغرافیایی بالاتر از ۴۰ درجه باید به صورت شرقی – غربی و در کمتر از ۴۰ درجه باید به صورت شمالی- جنوبی باشند.

دقت کنید برای احداث گلخانه‌ها باید به بادها توجه کنید.

 

کشت فوگ پونیگ گیاهان

کشت فوگ پونیگ گیاهان

گلخانه چه تجهیزاتی باید داشته باشد؟

برای اسکلت گلخانه، لوله‌های گالوانیزه بهترین نوع اسکلت می‌باشد اما در کشور‌های پیشرفته، آلومینیوم مورد استفاده قرار می‌گیرد. لوله گالوانیزه به صورت جوشکاری و پیچ و مهره استفاده می‌شود. اسکلت آلومینیومی با محیط تبادل حرارتی کمی را دارد و باعث افزایش انعکاس نور (نور گلخانه) می‌شود.

اندازه‌ی قطر ستون‌ها شش سانتیمتر و پنج سانتیمتر برای قطر کمان‌ها در نظر بگیرید و لوله‌هایی که کمان را به هم متصل می‌کنند باید چهار سانت باشند و اتصالات فرعی سه سانت، پنجره‌ها دو و نیم سانت، طول دهانه گلخانه بین ۸ تا نه متر، طول گلخانه حداقل چهل متر و حداکثر شصت متر باشد، فاصله میان ستون‌ها بین دو تا سه متر و ارتفاع گلخانه باید چهار متر و تا بالای تاج یک و نیم متر که جمعا پنج متر و نیم می‌شود باید باشد.

دقت کنید تحمل فشار کار شمع است و تحمل کشش کار بست می‌باشد.  

بعد از ایجاد گلخانه فرآیند کشت زعفران به روش فوگ پونیک قابلیت شروع کردن را دارد.

مبارزه با آفات و بیماری‌ها و کنترل آسیب‌های محیطی

تمام جانورانی که به هر شکل باعث می‌شوند در کمیت و کیفیت محصول نقصی ایجاد شود را آفت می‌گویند که در گلخانه‌ها آفت‌ها بیشتر حشره‌ها، کنه‌ها و نماتدها می‌باشند.

حشرات مهم در گلخانه‌ها مگس مینوز، مگس سفید، شته‌ها و تریپس‌ها می‌باشند.

برای جلوگیری از این مسئله می‌توانید از توری‌های ضد حشرات استفاده کنید، اطراف گلخانه را از علف‌های هرز که دومین مورد فعال هستند خالی کنید. نصب کردن کارت‌های زرد، مبارزه شیمیایی با استفاده از موسپیلان، آدمیرال، ملاتیون و کنفیدور و مبارزه بیولوژیکی با زنبور انکار سیافورموزا از دیگر روش‌های جلوگیری هستند.

انجام عملیات تغذیه گیاه

عملیات تغذیه گیاه در کشت‌های خاکی با کشت‌های هیدروپونیک تفاوت دارد، تغذیه گیاه در مورد اول از خاک بدست می‌آید اما در روش هیدروپونیک همه‌ی مواد لازم بایستی در محلول غذایی وجود داشته باشد و به گیاه برسد که این مواد به دو دسته ( عناصر ماکرو یا پر مصرف و عناصر میکرو یا کم مصرف) تقسیم بندی می‌شوند.

گیاه از عناصر ماکرو استفاده بالایی می‌کند و به طور معمول این عناصر در ساختار رویشی و اسکلتی گیاه تاثیر دارند. برای مثال کلسیم، ازت، فسفر، منیزیم، پتاسیم،هیدروژن، گوگرد، اکسیژن و کربن.

عناصر میکرو برای گیاه ضروری است اما گیاه از آن استفاده اندکی می‌کند. مانند روی، بر، مس، منگنز، آهن، کلر، مولیبدن، کبالت و سیلسیوم.

در گیاه، عنصر در تنظیم آنزیم‌ها و در تولید کلر و پلاست نقش دارد.

به میزان نمک در آب هدایت الکتریکی یا شوری می‌گویند و واحد اندازه‌گیری آن میلی موس بر سانتیمتر، دستی زیمنس بر متر و واحد کوچکتر میکرو موس بر سانتیمتر می‌باشد.

مقدار شوری محلول غذایی به موارد نوع محصول، دوره رشد گیاه، شرایط آب و هوایی و عامل ظریفت تبادل کاتیونی بستر بستگی دارد.

توجه کنید در صورت میزان بالای شوری، در جذب مواد غذایی اختلال ایجاد می‌شود. نشانه‌های آن زرد شدن حاشیه برگ‌ها است و در شرایط حاد، سوختگی اطراف برگ‌ها است که بسیار شبیه به کمبود پتاسیم می‌باشد. بعد از اینکه چند بار عمل محلول دهی انجام می‌شود، به دلیل اینکه مقداری از عناصر در بستر باقی می‌ماند میزان شوری افزایش پیدا می‌کند. برای جلوگیری از این مسئله  و اینکه گیاه بتواند رشد طبیعی خود را داشته باشد می‌توانید هر ۷ تا ۱۰ روز یک مرتبه عمل آبشویی را انجام دهید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *